POPPENKAST OP DE DAM
 
Home

 Poppenkast op de Dam

Organisatie Nieuws Links

 
 

 

  Nieuwsbericht nr. 11 - 30 september 2014  
Alle Nieuwsberichten 2013 en 2014:
1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9,10, 11
 
 



 


Poppenspeler Egon Adel doet in dit Nieuwsbericht uitgebreid verslag middels zijn Damdagboek over de maanden juni, juli en augustus 2014. Aan het einde van de rechter kolom vertelt poppenspeelster Frouke van Zomeren over haar ervaringen met de Poppenkast op de Dam en Jan Klaassen.

 

 

Zondag 8 juli - Twee poppenkasten?

Elke zondag is er poppenkast op de Dam maar op 8 juni, 1e pinksterdag, stonden er twee poppenkasten binnen een straal van 1 km. De vertrouwde poppenkast op de Dam werd die dag bemand door Frouke van Zomeren terwijl ik in de Spuistraat stond op het grote Spuistraatfeest. Het feest was georganiseerd door de ondernemersvereniging en dan met name voorzitter Chap Commandeur, die in een zeer korte tijd een bijzonder professioneel festival uit de grond wist te stampen. Voor kinderen was er ook van alles te doen en te zien maar natuurlijk is het geen echt feestje zonder poppenkast. Voor Chap was er maar één poppenkast die in aanmerking kwam: die van ons. Gelukkig hadden wij er voor die zondag twee klastaan ... Het was een groot succes en we hebben al afgesproken dat we dit volgend jaar zeker weer gaan doen.

 

Zondag 21 juni - Tussen de dieren en de natuur

Ook dit jaar staat de poppenkast elke maand een zaterdagmiddag in Artis tijdens de Zoomeravonden. Dit jaar is de plek veranderd, omdat de omgeving bij de flamingo's wordt verbouwd. Daardoor stond ik opeens midden tussen de bomen en omringd door dieren. Steenbokken aan de ene kant, lama’s en miereneters aan de andere kant en voor mij meer dan honderd kinderen. Geweldig! In een speciale Artisvoorstelling wordt Jan Klaassen genezen van zijn typisch Amsterdamse wantrouwen richting de natuur. “Daar wordt je alleen maar vies van en het zit vol met bacteriën” zo roept hij. Gelukkig weten de kinderen en een aantal ongebruikelijke bezoekers in de kast zijn ogen te openen voor de pracht en wonderen om hem heen. Artis Natura Magistra.

Er is ook nog een voorstelling in Artis op 19 juli en 16 augustus

 

Zondag 22 juni - Kom je helemaal uit Drenthe…
 
 

 

 

 

 

 

 

 

Het was even schrikken. Sam had het een heel jaar over de poppenkast gehad en dus reisde de hele familie weer uit Drenthe af naar de Dam voor een gezellige middag met Jan Klaassen. Tot hun schrik stond de Dam helemaal volgebouwd met tribunes voor het Beachsoccer event. Maar gelukkig zag de familie even later de poppenkast op haar vertrouwde plekkie staan.
Het is natuurlijk minder druk voor de poppenkast als je verstopt bent achter een grote voetbalarena maar zo iemand als Sam maakt het meer dan waard om er altijd te staan. Hij wou ook nog heel graag onze flyer mee om op school te laten zien. Een groter compliment bestaat er niet voor een poppenspeler.

 

Zondag 29 juni -  Een gegeven bezem

Regen voorspeld, maar het blijkt een prachtige, zonnige zondag. Geen grote straatvoetbalarena, het event blijkt afgeblazen. Voor het straatvoetbal natuurlijk erg jammer maar voor de poppenkast betekent het dat hij gewoon op haar vertrouwde plek kan staan. Natuurlijk wil ik er dus het allerbeste van maken. De ploeg schoonmakers helpen heel fijn om ’s ochtends de plek schoon te maken waar de kinderen gaan zitten, teamleider Moussa laat zelfs een bezem voor me achter, omdat ik de mijne vergeten ben. Zo kan ik tussen de voorstellingen door telkens een beetje vegen en kunnen de kinderen met een gerust hart gaan zitten. Een van de straatvegers komt later een stukje van de voorstelling kijken. Hij kent het nog van toen hij een kleine jongen was en zelf voor de kast zat mee te roepen. Als hij even later weer aan de slag gaat moeten de kinderen lachen om het verschil tussen deze harde werker en de luie Jan Klaassen die niet eens uit bed wil komen voor zijn eigen voorstelling.

Als ik aan het eind van de middag de poppenkast inpak, raak ik afgeleid door een gesprekje met de lieve Maya die nog heel graag het verhaal van Jan Klaassen en de baby had willen zien. We spreken af dat ze volgende zondag weer terugkomt. Ik pak alles op mijn bakfiets en rij weg zonder nog te denken aan die bezem die tegen de lantaarnpaal staat! Hopelijk hebben de straatvegers hem weer meegenomen, want elk uur van de dag en de nacht maken zij hun rondes over de Dam om het nationale plein voor ons schoon te houden


Zondag 6 juli -
De poppenkast in de film Wiplala

Het geweldige boek van Annie M.G. Schmit ‘Wiplala’ wordt verfilmd. Een deel van het verhaal vindt plaats in het Koninklijk Paleis. Enkele van mijn meest favoriete momenten spelen zich daar af, zoals het tot leven komen van het beeld Atlas op het dak van het paleis.

De opnames zijn grotendeels in november 2013 al geweest, maar ook zondag 6 juli waren er nog spectaculaire beelden vanaf hoogwerkers genomen. De poppenkast stond er ook en misschien komen we zo een beetje in de film terecht.

 



Komende november naar de bioscoop!


Jan Klaassen en de Dalai Lama


Zondag 6 juli was een prachtige, stralende en rustige dag op de Dam. Ik had drie voorstellingen gespeeld met een geweldig enthousiast publiek en een bijzonder gezellige sfeer op de Dam. Maar tegen vier uur, tijd voor de laatste voorstelling, begint opeens de lucht te betrekken, regendruppeltjes vallen op de poppenkast. Naast mij stuiven opeens grote wagens met podiumdelen de Dam op. Enorme speakers worden opgesteld. Ik zie de laatste voorstelling volledig in de verdrukking komen. Natuurlijk spelen we altijd, wat er ook gebeurt. Stel dat er nu echt enorm lawaai naast me begint, dan kan ik altijd nog met de kinderen die gekomen zijn gewoon voor de kast wat spelen met de poppen. 

Eerst maar eens informeren wie er nu opeens naast me staan. Blijken het Tibetaanse monniken te zijn! De Dalai Lama is jarig en wordt deze dag 79 jaar. Daar kunnen we natuurlijk wel wat leuks mee in de poppenkast. Jan Klaassen lekker klagen, dat de Tibetaanse monniken hem weer eens dwars zitten, hun rustgevende gezang zorgt er ook nog eens voor dat hij voortdurend in slaap valt. De voorstelling waarin Jan Klaassen de generaal een loer draait past met zijn anti-oorlog insteek mooi bij de verjaardag van de winnaar van de Nobelprijs voor de vrede.

Na afloop van de show ontmoet ik Bob, die door een marketingbureau is ingehuurd om met een grote foto van de Dalai Lama rond te fietsen. Hij heeft een min of meer persoonlijke kaart van de Dalai Lama gekregen. De afbeelding is een verzameling van 16 schilderijen die door Chinese kunstenaars zijn gemaakt. De kunstenaars kregen opdracht een abstract schilderij te maken op basis van een foto die ze kregen. Deze foto’s waren uitsneden van het gezicht van de Dalai Lama. Samengevoegd hebben de kunstenaars een illegaal portret gemaakt. Het is namelijk verboden in China een afbeelding van de Dalai Lama te maken. Ik mag de kaart van Bob hebben. Bedankt!

 

Zondag 13 juli - Boekenmarkt, Jan Klaassen kijk uit!
 
  Weer een mooie zondag samen met de boekenmarkt op de Dam. Op zulke dagen krijg je altijd weer ander publiek, boekenliefhebbers bijvoorbeeld. Zo kwam er een wat oudere heer naar mij toe na een voorstelling. "Nou poppenspeler, dat was een mooie voorstelling, dat brengt flink wat herinneringen terug".  

We begonnen een gesprek zoals ik dat wel vaker heb met mensen, die de poppenkast in de eerste helft van de vorige eeuw nog hebben meegemaakt. Maar opeens werden zijn ogen zo groot als schoteltjes en riep hij verrukt uit: "Kijk uit Jan Klaassen!". Hij was overrompeld door zijn eigen herinnering, "Verdomd!" schalde hij over de Dam "Kijk uit Jan Klaassen!". Ik probeerde de beste man een beetje te temperen in zijn kracht-taal, maar kon mijn lachen eigenlijk ook niet goed inhouden. "Dat was op de tv, verdomd zeg! En een boekje erbij! Zo leerden we alles over het verkeer!"

Nu had ik het boekje wel eens gezien, maar voor mij was het nieuws, dat hier ook een tv serie bij te zien is geweest. Met poppenspel erin nogwel zo verzekerde deze man mij. "Nou poppenspeler, ik laat u weer aan uw werk, het is uw brood natuurlijk, maar geweldig dat ik dit nu weer weet!" Alsof ik de herinnering hem in zijn hoofd had gezet. Ik ben hem juist dankbaar voor het nieuwtje, dat er Jan Klaassen op televisie is geweest ergens in de jaren vijftig. Ik hoop hiervan ooit nog eens iets terug te kunnen zien!
 

Zondag 20 juli - Yes 'r is fan van Jan Klaassen

Deze zondag had de poppenkast weer een prachtig uitzicht op de 'beach soccer finales'. Een grootse tribune vulde het plein en Jan Klaassen kon heerlijk meegenieten van de wedstrijden. Dit tot grote hilarische boosheid van de kinderen, die een leuke voorstelling wilden en niet een Jan Klaassen, die alleen maar naar sport zit te kijken. Maar het werd nog leuker! Tijdens de finale komen er namelijk ook altijd bekende Nederlanders een potje mee beach socceren. De enige naam die mij bekend voor kwam was Yes  'r en deze bleek nu net een groot fan van Jan Klaassen. Na de voorstelling mocht hij dan ook de held van de poppenkast een handje geven en op de foto, maar, bekende Nederlander of niet, wel netjes in de rij.

Het verslag van Egon Adel wordt hiernaast vervolgd (even naar bover scrollen).
 

 
 

 

 

   
 
Zondag 27 juli -
Jan Klaassen de Trompetter op de begrafenis van Michiel de Ruyter
 
  Vandaag waren er opnames voor de film Michiel de Ruyter. Sterker nog de laatste shots van de film werden gemaakt precies op de plek waar de poppenkast altijd staat.De shots betroffen de begrafenis van De Ruyter, dus de producent leek het niet verstandig mijn voorstelling door te laten gaan. Het zou niet helemaal passen in de treurige rouwstemming van de scene.
De opnames liepen drie uur uit, waardoor ik de eerste voorstelling om 1 uur niet kon doen. Toen de laatste shot was gemaakt en iedereen in gejuich elkaar omhelzend en lachend over de Dam liep mocht ik als enige gewone sterveling al de Dam op om de poppenkast snel op te bouwen. Alle soldaten, ridders, toekijkende burgers... met andere woorden figuranten, bleken allemaal onvervalste Amsterdammers te zijn, die de poppenkast in hun hard gesloten hadden. Ik kreeg hulp, bedankjes dat ze onze plek hadden mogen lenen, fotoverzoekjes. Geweldig! Het was zo leuk, dat ik bijna te laat was voor de tweede voorstelling. Maar met een trouw clubje toeschouwers voor de kast, de vaste poppenkastvriendjes en vriendinnetjes, die al een kwartier voor tijd klaar zitten, kon ik het natuurlijk niet laten afweten.  Filmpje:  http://youtu.be/eFaLgBJJwao


Zondag 3 augustus -
De Dam vrij voor publiek!

Dit seizoen is toch gekenmerkt door het grote aantal evenementen, die er op de Dam zijn gehouden. Het was dan ook een bijzondere dag, alleen al omdat er een keer niets was. Dat wil zeggen, geen evenement. Je ziet dat de Dam dan meteen volstroomt met straatartiesten, een tekenaar met zijn ezeltje, kinderen met duivenvoer en ook een heleboel mensen, die gewoon op de Dam gaan zitten picknicken. Het was een stralende dag en de meeste mensen gingen dan ook in de schaduw tegen het Paleis aan zitten om gezellig hun lunch klaar te maken.

Bij de poppenkast was het bijzonder druk. Bij een voorstelling stonden er toch al snel tweehonderd mensen. Dat klinkt als belachelijk veel, maar als je dat zo op de Dam ziet, dan valt dat eigenlijk wel mee. Gewoon een gezellige verzameling mensen.  Dat heb ik ook met de poppenkast zelf. Op de Dam lijkt het gewoon een poppenkast, geen kleintje maar gewoon. Als ik dan eens bij iemand in huis optreed, dan valt het opeens op wat een enorm ding het is. In de meeste normale huizen past hij helemaal niet met z’n hoogte van drie meter. Maar als er op de Dam zo’n groot publiek is als vandaag, dan is het belangrijk om een grote, hoge poppenkast te hebben. Zo kan iedereen goed het speelvlak zien.
 

Zondag 10 augustus - Plassen tegen het Paleis

Sinds de renovatie van het Koninklijk Paleis staan er lelijke hekken voor het Paleis. Van die hekken, die ook gebruikt worden om een bouwput af te schermen. Een keurige heer vertelde me ‘Ja meneer de Poppenspeler, dat komt, er is een ongunstige steen gekozen voor de Paleismuur. Het zuur uit urine tast deze steen bijzonder snel aan. Vandaar dat er voorlopig hekken rond het Paleis staan.’

Toch zag ik vandaag iemand tegen het Paleis plassen, het hek stopt namelijk bij de zijvleugels van het Paleis. Een Italiaanse toerist zag het ook en was hierover verbaasd. ‘Ik kom uit Venetie’, vertelde hij. ‘Wij Venetianen zijn heel trots op ons Grote Plein. Het is ook het enige Plein van Venetie, dat Piazza genoemd mag worden’. Deze man was stráatveger en heeft ‘de eer’ om het grote plein te mogen vegen. ‘Het plein wordt gezien als een prachtige plek waar je van geniet. Het is ondenkbaar dat er iemand zou plassen tegen de basiliek.

Ik weet natuurlijk niet of het waar is, maar vond het wel een leuk verhaal. In een honderd jaar geleden opgetekende tekst van de poppenkast op de Dam wordt er ook al een grap gemaakt, dat er een hond tegen het Paleis aanpiest.


Zondag 14 september - Groot tomaten-gooi-feest op de Dam

  In het Spaanse dorpje Buñol  is het een eeuwenoude traditie om op een vaste dag in het jaar een groot tomatengevecht te houden in de straten. Deze zondag was voor een keer ook de Dam het decor voor een groots tomaten-gooi-feest. Bij wijze van aanklacht op de Russische boycot, die de Nederlandse telers treft,  waren tweeduizend mensen naar de Dam getrokken om voor een keer helemaal los te gaan met tomaten.
De eerste twee voorstellingen was Jan Klaassen ook erg enthousiast met het vernietigen van groente in de weer (hij heeft een hekel aan groente) tot grote ergernis van Katrijn. Daarna begon het feest en hebben Jan Klaassen en Katrijn als een soort verslaggevers commentaar geleverd vanaf de zijlijn. Een rol die ze op het lijf geschreven is. Die avond is de poppenkast, na een kleine schoonmaakactie, weer helemaal de oude.


Zondag 21 september -
Een verhalenverteller als hulp

Als ik in de poppenkast sta, kan ik niet naar buiten kijken. Het is dus nodig om altijd een hulp te hebben, die kan opletten of buiten de kast alles goed gaat. Daarbij is het erg nuttig als deze hulp met het muntenbakje (het mansbakje) kan rondlopen. Anders zien mensen toch niet zo gauw, dat ze een bijdrage kunnen leveren. In de ochtend kreeg ik een telefoontje van mijn hulp voor de dag, Zaza, met het bericht dat ze ziek was.

Ik moest die ochtend eerst nog in TunFun optreden samen met een marionettenspeelster en een verhalenverteller. Tussen de bedrijven door was ik druk met mijn telefoon in de weer om een hulp te vinden voor op de Dam. Marin de verhalenverteller had de situatie meteen door en, omdat hij nu eenmaal zo is, bood hij direct aan om mijn hulp te zijn! Dat was dus een heel leuke ervaring. Marin kan het niet laten om elke tweede zin een verhaal te vertellen en tussen de voorstellingen door ben ik daarin dan ook niet te kort geschoten. Met z’n bijzondere mantel en extraverte persoonlijkheid was het al helemaal een dubbele attractie vandaag.

 

 
 

 

Poppenspeelster Frouke van Zomeren vertelt

Augustus 2014

Voor het paleis op de Dam staat de poppenkast. Groots in zijn bescheidenheid. De vrolijke roodgestreepte kast met de fluwelen gordijntjes. Het houten beschilderde Naambord. Ook zonder voorstelling vele foto’s waard, gezien het aantal mensen, die de kast op “de plaat” zetten. 

Augustus op de Dam, harde wind en tussen de buien doorspelen,  gelukkig ook  een zondag met wolkenpartijen met af en toe de zon.

Ondanks de regen staat  een enthousiaste vader met  zijn zoon  voor de poppenkast te roepen : “JAN KLAASSEN”  Gewoon beginnen dus..... wat maakt het uit een beetje regen.

Als vanzelf blijven de mensen in een  halve maan bij de poppenkast staan. Heel vaak zie je voor de ouders met kinderen , daarachter de volwassenen die het spel tot het eind willen volgen en daarachter weer de mensen die op doorreis zijn en even een glimp van het spel willen zien. “KOMT DAT ZIEN,   KOMT DAT ZIEN UIT DE TIJDEN VAN WELEER” tot aan  “APPLAUS VOOR JAN KLAASSEN”

Er was een zondag bij waarbij ik de gordijntjes kon uitwringen..... het dakje stortte in. Al  het opgevangen water stroomde in de poppenkast boven op Jan Klaassen en de attributen van de voorstelling. Gelukkig was de koffer met geluidsapperatuur dicht en lag er een vuilniszak op.

Omdat ik mijn enkel gebroken had begin juli, kon ik pas half  augustus weer optreden. Gelukkig kon Egon Adel, mijn collega, de ingeroosterde speeldagen van me overnemen.

Ik geniet van het spelen met Jan Klaassen, de muis, de onschuldige baby en de gemene krokodil. En daarna het vervolg op de 1e voorstelling met  Jan Klaassen en de gevangen krokodil, Professor D. Uivel en de dinosaurus in zijn museum. Om en om speel ik ze twee keer op een middag .

Er zijn kinderen en ouders die ik de afgelopen drie jaar al heel wat zondagen steeds weer heb ontmoet, omdat de kinderen het NOG EEN KEER willen zien, die JAN KLAASSEN OP DE DAM.

Op een speelmiddag, bij het wisselen van de poppen en attributen, steekt er ineens een arm  tussen de gordijntjes door. ik zie een grijnzend gezicht en een  hand met daarin een  twee euro munt. “Ik kom elke zondag langs mevrouw, om iets te geven aan de poppenspeler. Ik vind het zo leuk dat de poppenkast er weer is”  En hij is niet de enige, die vertelt hoe leuk hij/zij het vindt en hoe ze vroeger zelf als kind gekeken hebben.

Sinds de masterclass, (verdiepingsdag in het Jan Klaassenspel (o.l.v. Wim Kerkhove) kom ik ook  met Jan Klaassen voor de poppenkast na de voorstelling.   Een persoonlijke ontmoeting met Jan Klaassen  en de kinderen, een handje, een kusje, een begroeting.... en de kinderen vinden het leuk om net als de volwassenen een geldstukje in het “mansbakje” van vroeger te doen voor de poppenspeler.

Ik speel  dit jaar tot en met de eerste zondag in September. Gelukkig dat er elke zondag nog voorstellingen op de DAM zijn tot en met de eerste zondag in Oktober. Ongeacht het weer.




 

 

    


Lang zal Jan Klaassen leven!
De man achter de poppenkast
- Een theatrale vertelling over de Poppenkast op de Dam en Jan Klaassen.
www.pantijn.nl
 

 


 

 



 

 
 

 

Volgend

Nieuwsbericht

November 2014


De Nieuwsberichten worden vezorgd door Wim Kerkhove